दोलखा । आगामी प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा दोलखामा नेपाली कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) का उम्मेदवार विशाल खड्काले आफ्नो चुनावी अभियान तीव्र पारेका छन् ।
युवा नेतृत्व र विकासमुखी एजेन्डा लिएर उम्मेदवार बनेका खड्का यस क्षेत्रका मतदातासँग सीधा जोडिने प्रयासमा छन्। निर्वाचन नजिकिँदै जाँदा दोलखामा वामपन्थी मतको पुनर्संरचना र स्थानीय समीकरणका कारण नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीका उम्मेदवार खड्कालाई प्रतिस्पर्धी उम्मेद्वारका रूपमा हेरिएको छ ।
खड्कासँग मुख्य प्रतिस्पर्धा गर्ने उम्मेदवारहरूमा नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एमाले) का पार्वत गुरुङ, नेपाली कांग्रेसका अजयबाबु शिवाकोटी, राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका जगदीश खरेल, राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका प्रवीणकुमार थोकरलगायत रहेका छन्। यस क्षेत्रमा कुल ३३ उम्मेदवार प्रतिस्पर्धा गर्ने तयारीमा छन्।
दोलखामा हाल करिब १,७०,३२१ मतदाता दर्ता छन्। पुरुष, महिला र अन्य वर्गका मतदाताको यो संख्या गत वर्षको तुलनामा बढेको छ । जिल्लामा नयाँ मतदाताको दर्ता र मतदान केन्द्रको थपका कारण मतदान प्रक्रिया अझ सहज हुने अपेक्षा गरिएको छ । दोलखामा यस पटकको चुनाव निकै प्रतिस्पर्धात्मक हुने देखिन्छ । एमाले, कांग्रेस र नेकपा लगायतका दलबीच मत विभाजित हुने सम्भावना रहेकाले कडा प्रतिस्पर्धा हुने देखिन्छ । विशाल खड्काले आफ्नो चुनावी अभियानमा स्थानीय विकास, रोजगारी सिर्जना, शिक्षा र स्वास्थ्यमा जोड दिने घोषणापत्र सार्वजनिक गरेका छन् ।
उनले भने,‘दोलखाका मतदातासँग नजिकबाट जोडेर उनीहरूको समस्याको समाधान गर्न चुनावी अभियान अघि बढाइरहेको छु ।’
दोलखा लामो समयदेखि वामपन्थी राजनीति प्रभाव रहेको जिल्ला मानिन्छ । गाउँ–गाउँमा पार्टी संरचना विस्तार हुनु, पुराना कार्यकर्ताको सक्रियता रहनु र स्थानीय तहमा संगठन टिकाइराख्नु खड्काको प्रमुख शक्ति मानिएको छ ।
स्थानीय तहका जनप्रतिनिधिसँग समन्वय, सामाजिक कार्यक्रममार्फत मतदातासँग सम्बन्ध निर्माण र ग्रामीण स्तरसम्म पहुँच उनको चुनावी रणनीतिको मुख्य आधार बनेको देखिन्छ।
विकास एजेन्डा र युवा मत
खड्काले पूर्वाधार विकास, सडक विस्तार, पर्यटन प्रवद्र्धन, रोजगारी सिर्जना र कृषि आधुनिकीकरणलाई प्राथमिक एजेन्डा बनाएका छन्।
दोलखा पर्यटन र जलविद्युत सम्भावना भएको जिल्ला भएकाले विकासको मुद्दा मतदातामाझ प्रभावकारी बन्न सक्ने आँकलन गरिएको छ।
विशेषगरी रोजगारी र अवसर खोजिरहेका युवामाझ उनको कार्यक्रमले केही सकारात्मक प्रभाव पार्न थालेको छ।
मत विभाजन : सबैभन्दा ठूलो चुनौती
यद्यपि, कम्युनिष्ट धारमै मत विभाजन हुने सम्भावना खड्काका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती बनेको छ । विगतका चुनावमा गुटबन्दी, आन्तरिक असन्तुष्टि र टिकट वितरण विवादका कारण वामपन्थी मत विभाजित भएको अनुभव दोलखामा नयाँ होइन । यदि यस्तै अवस्था दोहोरियो भने संगठन बलियो हुँदाहुँदै पनि मत परिणाम प्रभावित हुन सक्ने आँकलन गरिएको छ ।
स्थानीय संगठन, मतदातासँगको पहुँच र राजनीतिक अनुभवका आधारमा उनको जित्ने सम्भावना देखिए पनि आन्तरिक विभाजन, गठबन्धन राजनीति र मत विभाजन उनका लागि मुख्य चुनौती बनेका छन् ।
गठबन्धन राजनीति र प्रतिस्पर्धा
दोलखामा अन्य प्रमुख दलहरूले पनि गठबन्धनमार्फत चुनावी रणनीति बनाइरहेका छन्। यदि विपक्षी दलहरूबीच चुनावी तालमेल भयो भने खड्काका लागि प्रतिस्पर्धा रोचक हुने अनुमान गरिएको छ । स्थानीय प्रभावशाली व्यक्तित्व, स्वतन्त्र उम्मेदवार र क्षेत्रीय मुद्दामा असन्तुष्ट मतदाताको झुकावले पनि परिणाममा प्रभाव पार्न सक्छ।
स्थानीय मुद्दा निर्णायक बन्ने संकेत
सडक, खानेपानी, स्वास्थ्य सेवा, विद्यालय, कृषि बजार र विपद् व्यवस्थापनजस्ता स्थानीय मुद्दा दोलखाका मतदाताका प्राथमिक विषय बनेका छन्।
विश्लेषकहरूका अनुसार राष्ट्रिय राजनीतिक नारा भन्दा पनि स्थानीय समस्या समाधान गर्ने उम्मेदवारलाई मतदाताले प्राथमिकता दिने सम्भावना देखिन्छ।
यसले खड्काको जित्ने सम्भावना बलियो बनाउन सक्छ, यदि उनले स्थानीय समस्यामा विश्वसनीय योजना प्रस्तुत गर्न सके।
चुनावी परिणाम : अन्तिम समयको समीकरणमा निर्भर
राजनीतिक जानकारहरूका अनुसार दोलखाको चुनाव परिणाम अन्तिम समयको गठबन्धन, मतदाताको सहभागिता, वामपन्थी मतको एकता र स्थानीय मुद्दाप्रतिको उम्मेदवारको विश्वासयोग्यताले निर्धारण गर्नेछ ।
संगठन र अनुभवका आधारमा विशाल खड्का प्रतिस्पर्धामा बलियो देखिएपनि मत विभाजन र गठबन्धन राजनीति उनको मुख्य परीक्षा बन्ने निश्चित छ ।
जित्ने आधार
दोलखामा परम्परागत रूपमा वामपन्थी मतदाताको आधार बलियो मानिन्छ । गाउँ–नगर तहसम्म पार्टी संरचना सक्रिय रहनु, कार्यकर्ताको परिचालन क्षमता राम्रो हुनु र स्थानीय मुद्दामा उम्मेदवारको संलग्नता उनको पक्षमा देखिएको छ । यसबाहेक विकास, रोजगारी र पूर्वाधारका एजेन्डा अघि सारेको कारण युवामाझ केही समर्थन बढेको स्थानीय विश्लेषकहरूको भनाइ छ ।
तर एमाले र कांग्रेसको संगठन बलियो भएकाले परिणाम आफ्नो पक्षमा पार्न खड्काले निकै मेहेनत गर्नुपर्ने देखिएको छ ।
