काठमाडौं । चालू आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को पहिलो सात महिनामा नेपालमा वैदेशिक लगानीमा उत्साहजनक प्रतिबद्धता आएको छ। उद्योग विभागको प्रतिवेदन अनुसार साउनदेखि माघ मसान्तसम्म कुल ४० अर्ब २८ करोड ३३ लाख ८० हजार रुपैयाँ बराबरको लगानीको प्रस्ताव प्राप्त भएको छ।
यस अवधिमा ५२४ वटा आयोजनाहरू दर्ता भएका छन्, जसले २० हजार ८९६ जनाका लागि नयाँ रोजगारी सिर्जना गर्ने लक्ष्य राखेको छ।
क्षेत्रगत आधारमा, कृषि तथा वन पैदावार क्षेत्रमा सबैभन्दा बढी लगानी आकर्षित भएको छ। कुल लगानीको ५५ प्रतिशत अर्थात २१ अर्ब ९० करोड ८० लाख रुपैयाँ कृषि क्षेत्रमा प्रस्ताव गरिएको छ।
पर्यटन क्षेत्र दोस्रो आकर्षक गन्तव्य बनेको छ। यहाँ १५० आयोजनाहरू मार्फत १० अर्ब ८६ करोड २० लाख रुपैयाँ (२७ प्रतिशत) बराबरको लगानी प्रतिबद्धता आएको छ।
अन्य क्षेत्रका लगानी यस प्रकार रहेका छन्:
-
सेवा क्षेत्र: ३ अर्ब ५४ करोड ८० लाख (९%)
-
उत्पादनमूलक क्षेत्र: २ अर्ब ४० करोड ६६ लाख (६%)
-
सूचना तथा सञ्चार प्रविधि (आइटी): १ अर्ब २५ करोड ९४ लाख (३%)
-
ऊर्जा क्षेत्र: १८ करोड ४२ लाख
५२४ दर्ता भएका आयोजनाहरू मध्ये ५०७ वटा साना, ८ वटा मझौला, र ८ वटा ठूला उद्योग रहेको तथ्याङ्क विभागले उल्लेख गरेको छ। संख्यात्मक हिसाबले सबैभन्दा धेरै सूचना प्रविधि (आइटी) क्षेत्रमा २८८ वटा साना आयोजनाहरू प्रस्तावित भएका छन्।
विशेषगरी माघ महिनामा मात्रै १ अर्ब ४ करोड ७२ लाख रुपैयाँ बराबरको नयाँ लगानी प्रतिबद्धता प्राप्त भएको छ। यस अवधिमा ४९ वटा नयाँ आयोजनाहरू दर्ता भएका छन् र प्रविधि हस्तान्तरणका २ सम्झौता स्वीकृत भएका छन्।
सरकारले वैदेशिक लगानीलाई प्रोत्साहन गर्न अटोमेटिक रुट प्रभावकारी बनाउँदै विभिन्न प्रक्रियागत सहजीकरण पनि प्रदान गर्दै आएको छ। माघ महिनामा मात्र १५४ जना विदेशी लगानीकर्ता, २३ जना प्रतिनिधि र ६२ जना आश्रित परिवारका सदस्यका लागि व्यावसायिक भिसा सिफारिस गरिएको थियो। त्यस्तै, लाभांश फिर्ता ५ अर्ब ९३ करोड र रोयल्टी २८ करोड ८८ लाख रुपैयाँ फिर्ता लैजान अनुमति दिइएको छ।
समग्रमा, चालू आर्थिक वर्षको सात महिनाको तथ्याङ्कले नेपालको कृषि र पर्यटन क्षेत्रमा विदेशी लगानीकर्ताको बलियो विश्वास रहेको देखाएको छ। साथै, साना र मझौला आयोजनाहरूको संख्यामा वृद्धि हुनु सरकारको सहजीकरण नीति सफल भएको संकेत हो।
