काठमाडौँ । चालु आर्थिक वर्षको पहिलो सात महिना (साउन–माघ) मा नेपालको कुल आयात ११ खर्ब २३ अर्ब ४८ करोड ६२ लाख १३ हजार रुपैयाँ पुगेको छ। भन्सार विभागका पछिल्ला तथ्याङ्क अनुसार अघिल्लो वर्षको तुलनामा आयात १३.६५ प्रतिशतले बढेको हो।
सो अवधिमा राज्यले आयातबाट २ खर्ब ८० अर्ब ७६ करोड ७८ लाख रुपैयाँ राजस्व संकलन गरेको छ। फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा निर्वाचनको पूर्वसन्ध्यामा देखिएको व्यापारिक बढोत्तरीले बजारमा आर्थिक चलायमानता बढेको संकेत गरेको छ।
सर्वाधिक आयात भएका ‘टप १०’ वस्तु:
भन्सार विभागका अनुसार इन्धन, खाद्यान्न र औद्योगिक कच्चा पदार्थको वर्चस्व रहेको छ। प्रमुख वस्तुहरू यस प्रकार छन्:
-
काँचो भटमास तेल: ७० अर्ब ९९ करोड (४४ करोड ८३ लाख लिटर)
-
डिजेल: ६९ अर्ब ९१ करोड (७ लाख ६६ हजार किलोलिटर) – सबैभन्दा धेरै राजस्व
-
पेट्रोल: ३८ अर्ब १३ करोड (४ लाख ४२ हजार किलोलिटर)
-
एलपी ग्यास: ३१ अर्ब ८५ करोड (३२ करोड १० लाख केजी)
-
स्पन्ज आइरन: ३१ अर्ब ९ करोड – डन्डी उद्योगको कच्चा पदार्थ
-
स्मार्टफोन: २६ अर्ब ६८ करोड (१४ लाख १४ हजार थान)
-
सुन: २१ अर्ब २० करोड (११ लाख ५४ हजार ग्राम)
-
डीएपी मल: २० अर्ब ८५ करोड (१७ करोड ८४ लाख केजी)
-
अन्य रासायनिक मल: १९ अर्ब ६९ करोड (२६ करोड ३९ लाख केजी)
-
फलाम/स्टिल पाता: १६ अर्ब ७० करोड (२२ करोड ६ लाख केजी)
व्यापार घाटा अझै उच्च:
सात महिनामा नेपालले १ खर्ब ६८ अर्ब १४ करोड ५८ लाख रुपैयाँ बराबरको वस्तु निर्यात गरेको छ। तर आयात निर्यातको तुलनामा धेरै भएकाले व्यापार घाटाको दबाव अझै कायम रहेको छ।
विशेषगरी सुनको मूल्य अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा बढ्दो भए पनि नेपालमा सात महिनामै २१ अर्ब २० करोडको सुन आयात हुनु आन्तरिक माग उच्च रहेको प्रमाण हो। इन्धन आयातबाट मात्र पनि सरकारले डिजेल र पेट्रोलबाट ५५ अर्बभन्दा बढी राजस्व संकलन गरेको छ।
