काठमाडौं । नेपाली यातायात क्षेत्रमा ऐतिहासिक मोड आएको छ। सुन्दर अटो इन्जिनियर प्रा. लि. ले देशको पहिलो स्थानीय रूपमा असम्बल गरिएको १४ सिटर इलेक्ट्रिक सवारी (EV) सार्वजनिक गर्न लागिरहेको छ।
सार्वजनिक यातायातका लागि विशेष रूपमा डिजाइन गरिएको यस चार-पाङ्ग्रे इलेक्ट्रिक सवारीले नेपालमा दिगो शहरी यातायाततर्फ महत्वपूर्ण कदम चाल्नेछ।
सुन्दर अटोका अध्यक्ष भेष थापाका अनुसार, सवारीसाधन आगामी हप्तामा काठमाडौंमा रोड टेस्ट हुनेछ र त्यसपछि आधिकारिक दर्ताका लागि यातायात व्यवस्थापन विभागमा पेश गरिनेछ।
स्थानीय समाधान निर्माण
अहिले नेपालमा धेरै EVs पूर्ण रूपमा आयातित छन्, तर सुन्दर अटोले “मेड इन नेपाल” दृष्टिकोण अपनाउँदै ६० प्रतिशतभन्दा बढी कम्पोनेन्ट्स स्थानीय स्तरबाट उपलब्ध गराएको छ। बाँकी विशेष भागहरू भारत र चीनका निर्माण केन्द्रबाट आयात गरिएको हो।
यो परियोजना वर्षौंको अनुसन्धान र अन्तर्राष्ट्रिय अध्ययन भ्रमणको परिणाम हो। कम्पनीले सन् २०७६ बाट नेपाली सार्वजनिक बस सेवा सञ्चालन गर्दै आएको छ र देशको पहिलो समर्पित EV चार्जिङ स्टेशन स्थापना गरेको छ।
प्राविधिक विवरण र सुविधा
| सुविधा | विवरण / स्पेसिफिकेशन |
|---|---|
| सिट क्षमता | १४ जना यात्रु |
| लोड क्षमता | प्रति व्यक्ति +५० केजी |
| उकालो चढ्ने क्षमता | १७ डिग्रीसम्म |
| यात्रुको आराम | एयर कन्डिसनिङ, पंखा, र गिलास झ्याल |
| सुरक्षा | चार-पाङ्ग्रे स्थिरता (टेम्पो दुर्घटनाको जोखिम घटाउने) |
नीतिगत चुनौतीहरू
अध्यक्ष थापाले भने, “प्राविधिक सफलता भए पनि नेपालमा ठूलो मात्रामा EV निर्माण गर्न कानूनी ‘रोडब्लक’ हरू धेरै छन्। पुराना नियम र कठोर व्यवस्थापनले दीर्घकालीन लगानीकर्तालाई निरुत्साहित गर्छ।”
वर्तमानमा, नेपाली कानूनले EV उत्पादनलाई केवल तीन वर्षको समयसीमामा अनुमति दिएको छ। थापाले यसलाई लगानीकर्ताका लागि अप्ठ्यारो भएको भन्दै कानूनी ढाँचाको आधुनिकीकरण गर्न आग्रह गरे, जसले देशमा आयातित जीवाश्म इन्धनमा निर्भरता घटाउनेछ।
शहरी यातायातका लागि हरित भविष्य
१४ सिटर EVs को परिचयले निम्न लक्ष्यहरू पुरा गर्नेछ:
-
यातायात जाम घटाउने: साना, कम दक्ष सवारीहरूलाई ठूलो क्षमताका EVs ले प्रतिस्थापन गर्ने।
-
प्रदूषण घटाउने: नेपालका स्वच्छ जलविद्युत स्रोतबाट सार्वजनिक यातायात सञ्चालन।
-
सुरक्षा बढाउने: तीन-पाङ्ग्रे टेम्पोबाट संरचित, सुरक्षित चार-पाङ्ग्रे सवारीमा रूपान्तरण।
सवारीको अन्तिम मूल्य सरकारी परीक्षण र प्रमाणपत्र पूरा भएपछि सार्वजनिक गरिनेछ।
