काठमाडौं । राष्ट्रिय गौरवको आयोजना काठमाडौं–तराई/मधेश द्रुतमार्ग निर्माण सुरु भएको ८ वर्ष बितिसक्दा पनि भौतिक प्रगति अझै ४५.१६ प्रतिशतमा सीमित छ। २०७४ वैशाखदेखि नेपाली सेनाको व्यवस्थापनमा सुरु भएको यस आयोजनामा हालसम्म ८२ अर्ब ९७ करोड रुपैयाँ खर्च भइसकेको छ, जबकि कुल अनुमानित लागत २ खर्ब ११ अर्ब ९३ करोड रुपैयाँ रहेको छ। निर्माण चैत २०८३ भित्र सक्ने लक्ष्य राखिएको छ।
पुल र सुरुङ निर्माणको स्थिति
द्रुतमार्गमा विशेष प्रकृतिका ८९ वटा पुल मध्ये १३ वटाको निर्माण सम्पन्न भएको छ। मकवानपुरको धेद्रे र लेनडाँडामा ८२ मिटर अग्ला भव्य पुल निर्माण भइसकेका छन्।
सुरुङ निर्माणको अवस्था:
-
धेद्रे र लेनडाँडा सुरुङ: फिनिसिङको काम भइरहेको छ।
-
महादेवटार सुरुङ (३,४५५ मि): ७०% खन्ने काम सम्पन्न, असारसम्म ‘ब्रेक थ्रु’ तयारी।
-
चन्द्राम भीर सुरुङ: ३१५ मिटर खनिएको।
खोकना खण्डको चुनौती
ललितपुरको खोकना खण्ड (६.५ किमि) अझै विवादित छ। यहाँ १३६ रोपनी व्यक्तिगत जग्गा र १४ रोपनी गुठीको जग्गा अधिग्रहण बाँकी छ। स्थानीयले सांस्कृतिक सम्पदा रेखांकन मेटिने भन्दै विरोध जनाउँदै आएका छन्। मंगलबार प्रधानमन्त्री सुशीला कार्कीले स्थलगत निरीक्षण गर्दै स्थानीय माग सम्बोधन र आवश्यक परे Zero Point परिवर्तन गर्न निर्देशन दिनुभयो।
विकल्प खोजी
पुल्चोक इन्जिनियरिङ क्याम्पसका विज्ञहरूले बुङमती वा डुकुछापलाई सुरु बिन्दु बनाएर बागमती करिडोर प्रयोग गर्ने विकल्प सुझाएका छन्। तर, रक्षा र भौतिक पूर्वाधार मन्त्रालयले अझै ठोस निर्णय लिन सकेको छैन।
काम समयमै सकिने सम्भावना
सैनिक प्रवक्ता सहायक रथी राजाराम बस्नेतका अनुसार ठूला पुल र सुरुङको काम सकिनासाथ समग्र प्रगति ह्वात्तै बढ्नेछ। निर्माण सम्पन्न भएपछि काठमाडौँ–निजगढ यात्रा १ घण्टाभित्र सम्भव हुने आयोजनाले दाबी गरेको छ।
यसरी, चुनौतीपूर्ण अवस्था र विवादका बाबजुद पनि द्रुतमार्गको पुल र सुरुङमा केन्द्रित प्रगतिले आगामी वर्षमा योजनाको गति तीव्र हुने अपेक्षा गरिएको छ।
