काठमाडौँ । चालु आर्थिक वर्षको पहिलो नौ महिनामा नेपालमा प्रत्यक्ष वैदेशिक लगानी (एफडीआई) प्रतिबद्धतामा सकारात्मक वृद्धि देखिएको छ। यस अवधिमा करिब ४२ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढी लगानी प्रतिबद्धता आएको छ।
उद्योग विभाग का अनुसार साउनदेखि चैत मसान्तसम्म कुल ६१५ उद्योगका लागि ४१ अर्ब ७९ करोड ८५ लाख रुपैयाँ बराबरको वैदेशिक लगानी प्रतिबद्धता प्राप्त भएको हो।
यस अवधिमा अटोमेटिक रुटमार्फत ४२६ उद्योगमा ४ अर्ब ९ करोड रुपैयाँ र अप्रुभल रुटमार्फत १८९ उद्योगमा ३७ अर्ब ६९ करोड रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता आएको विभागले जनाएको छ।
लगानी प्रतिबद्धता अनुसार यी उद्योग सञ्चालनमा आएपछि करिब २२ हजार ३१६ जनाले रोजगारी पाउने अनुमान गरिएको छ।
नौ महिनामा शेयर पर्चेज एग्रीमेन्ट (एसपीए) तथा शेयर सब्सक्रिप्सन एग्रीमेन्ट (एसएसए) मार्फत १० अर्ब ९४ करोड रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता आएको छ भने ३८ उद्योगका लागि प्रविधि हस्तान्तरण सम्झौता (टीटीए) स्वीकृत गरिएको छ।
क्षेत्रगत हिसाबले सूचना प्रविधिमूलक उद्योग अग्रस्थानमा रहेका छन्, जसअन्तर्गत ३४६ उद्योग दर्ता भएका छन्। रकमका आधारमा कृषिमूलक क्षेत्रमा सबैभन्दा बढी २२ अर्ब ८ करोड रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता आएको छ।
त्यस्तै पर्यटन क्षेत्रमा ११ अर्ब ४६ करोड, उत्पादनमूलक क्षेत्रमा २ अर्ब ५४ करोड र सेवामूलक क्षेत्रमा ३ अर्ब ८९ करोड रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता आएको विभागले जनाएको छ।
चैत महिनामा मात्रै ६१ उद्योगका लागि १ अर्ब १२ करोड ९२ लाख रुपैयाँ बराबरको एफडीआई प्रतिबद्धता आएको छ। सो महिनामा अटोमेटिक रुटमार्फत ४९ उद्योगमा ६६ करोड ८ लाख रुपैयाँ र अप्रुभल रुटमार्फत १२ उद्योगमा ४६ करोड ८४ लाख रुपैयाँ बराबरको लगानी प्रतिबद्धता आएको हो।
यद्यपि, चालु वर्षमा बिजनेस भिसा लिने विदेशी लगानीकर्ताको संख्या घटेको देखिएको छ। यस अवधिमा १ हजार ५६९ जनाले बिजनेस भिसा सिफारिस माग गरेका छन्, जुन अघिल्लो वर्षको तुलनामा कम हो।
त्यसैगरी, नौ महिनामा १६ अर्ब ८१ करोड रुपैयाँ लाभांश र ४ अर्ब ७५ करोड रुपैयाँ रोयल्टी फिर्ता लैजान स्वीकृति दिइएको छ।
समग्रमा एफडीआई प्रतिबद्धता बढे पनि लगानीको संरचना, भिसा प्रवृत्ति र लाभांश फिर्ता प्रवाहमा देखिएको परिवर्तनले लगानी वातावरणमा मिश्रित संकेत देखाएको छ।
