बैंक निक्षेपमा ऐतिहासिक वृद्धि, वित्तीय प्रणाली थप मजबुत

काठमाडौं । नेपालको बैंकिङ क्षेत्रले चालु आर्थिक वर्षको पछिल्लो ९ महिनामा निक्षेप संकलनमा उल्लेखनीय वृद्धि गर्दै नयाँ उचाइ हासिल गरेको छ। नेपाल राष्ट्र बैंक का अनुसार वाणिज्य बैंकहरूमा सर्वसाधारण तथा संस्थागत निक्षेपकर्ताको विश्वास अझै बलियो हुँदै गएको देखिएको छ।

२०८२ असार मसान्तको तुलनामा चैत मसान्तसम्म आइपुग्दा २० वटा वाणिज्य बैंकहरूको कुल निक्षेप ९.१४ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ। यस अवधिमा बैंकहरूको कुल निक्षेप ६५ खर्ब ३० अर्ब ७९ करोड रुपैयाँबाट बढेर ७१ खर्ब २७ अर्ब ९६ करोड रुपैयाँ पुगेको छ, जसले करिब ५ खर्ब ९७ अर्ब रुपैयाँको वृद्धि देखाउँछ।

यस वृद्धिले बजारमा तरलता सहज रहेको र बैंकहरू निक्षेप परिचालनमा सक्रिय रहेको संकेत गरेको छ। अर्थतन्त्रका केही सूचक सुस्त देखिए पनि बैंकिङ प्रणालीमा निक्षेपको आधार निरन्तर मजबुत बन्दै गएको विश्लेषण गरिएको छ।

निक्षेप संकलनमा ग्लोबल आइएमई बैंक अग्रस्थानमा रहेको छ। यस बैंकले ६ खर्ब ५५ अर्ब ६९ करोड रुपैयाँ निक्षेप संकलन गर्दै बजारमा आफ्नो नेतृत्व कायम राखेको छ।

त्यसैगरी राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक ले ५ खर्ब ९२ अर्ब ३६ करोड रुपैयाँ निक्षेप संकलन गर्दै उल्लेखनीय फड्को मारेको छ भने नबिल बैंक ले ५ खर्ब ८८ अर्ब ८४ करोड रुपैयाँ निक्षेपसहित बलियो उपस्थिति देखाएको छ। यी तीन बैंकहरूले मात्र बजारको ठूलो हिस्सा ओगटेका छन्।

तथ्यांकअनुसार केही बैंकहरूको निक्षेप भने तुलनात्मक रूपमा कम देखिएको छ। स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंक नेपाल को निक्षेप १ खर्ब ४७ अर्ब ३९ करोड रुपैयाँ रहेको छ। त्यसैगरी माछापुच्छ्रे बैंक को २१६ अर्ब ३ करोड रुपैयाँ र सिटिजन बैंक को २ खर्ब १५ अर्ब ८६ करोड रुपैयाँ निक्षेप रहेको छ।

वृद्धिदरका आधारमा राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक सबैभन्दा अगाडि देखिएको छ, जसले १९.९२ प्रतिशतको वृद्धि हासिल गरेको छ। माछापुच्छ्रे बैंकले १६.२४ प्रतिशत, नेपाल बैंकले १५.८३ प्रतिशत तथा स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकले १५.६८ प्रतिशत वृद्धि दर्ता गरेका छन्।

तर सबै बैंकको अवस्था समान छैन। प्रभु बैंक को निक्षेप २.१३ प्रतिशतले घट्दै ३ खर्ब ४० अर्ब ६६ करोड रुपैयाँमा झरेको छ। यस अवधिमा करिब ७ अर्ब ४३ करोड रुपैयाँ निक्षेप घटेको देखिएको छ।

त्यसैगरी सिटिजन बैंक र एभरेष्ट बैंकको वृद्धिदर १ प्रतिशतभन्दा कम रहेको छ भने कुमारी बैंक र प्राइम बैंकको वृद्धिदर पनि ३ प्रतिशतभन्दा कम रहेको छ।

समग्रमा बैंकिङ क्षेत्रमा निक्षेपको मजबुत विस्तार देखिएसँगै आगामी दिनमा ब्याजदर, कर्जा प्रवाह तथा लगानी प्रवृत्तिमा यसको प्रभाव महत्वपूर्ण हुने विश्लेषण गरिएको छ।